Pasticada – jak przygotować tradycyjną dalmatyńską wołowinę duszoną w winie i ziołach

Pasticada – dalmatyńska perła wśród mięsnych specjałów

Pasticada to prawdziwe kulinarne dziedzictwo Dalmacji – regionu położonego wzdłuż chorwackiego wybrzeża Adriatyku. To danie, którego nie może zabraknąć podczas świąt, rodzinnych uroczystości lub większych spotkań w tym słonecznym rejonie. Soczysta, długo duszona wołowina o intensywnym smaku, marynowana w winie, przełamana aromatem ziół i warzyw – to niesamowita uczta dla podniebienia. Przygotowanie pasticady wymaga trochę czasu oraz staranności, ale efekt końcowy wynagradza każdą minutę pracy.

Historia i tradycja pasticady

Korzenie dalmatyńskiej kuchni

Pasticada sięga swoimi korzeniami czasów, gdy kuchnia dalmatyńska czerpała wpływy z włoskich, greckich oraz osmańskich tradycji kulinarnych. Potrawa ta stała się symbolem gościnności i rodzinnych spotkań, często podawana podczas wesel lub świąt. Przekazywana z pokolenia na pokolenie, receptura pasticady zyskała status kultowej potrawy, którą mieszkańcy Dalmacji darzą wyjątkowym sentymentem.

Różnorodność przepisów

Choć tradycyjny przepis na pasticadę zakłada pewien zestaw składników, nie brakuje lokalnych wariantów tej potrawy. Niekiedy dodaje się do niej suszone owoce, takie jak śliwki, rodzynki czy morele, a także orzechy, cynamon lub kapary. Różnice zauważalne są też w doborze wina oraz proporcjach przypraw.

Składniki pasticady – czego potrzebujesz?

Przygotowując pasticadę, warto postawić na wysoką jakość produktów – szczególnie mięsa oraz wina. Oto lista najważniejszych składników:

• 1,2–1,5 kg wołowiny (najlepiej z udźca, polędwicy lub antrykotu)
• 1 butelka czerwonego, wytrawnego wina
• 3–4 cebule
• 2–3 ząbki czosnku
• 2 marchewki
• 1 korzeń pietruszki
• 1/2 selera
• 150 g boczku wędzonego
• 3–4 śliwki suszone (opcjonalnie)
• 2–3 łyżki koncentratu pomidorowego
• 1–2 liście laurowe
• kilka ziaren ziela angielskiego
• kilka ziaren pieprzu czarnego
• szczypta cynamonu
• gałązka rozmarynu lub tymianku
• olej lub oliwa
• sól, pieprz
• ocet winny do marynaty
• cukier (do smaku)

Jak przygotować pasticadę krok po kroku?

Krok 1: Marynowanie wołowiny

Kluczowym etapem jest marynowanie mięsa, które najlepiej rozpocząć dzień wcześniej.

1. Wołowinę oczyść z błon, ponakłuwaj ostrym nożem i powtykaj w szczeliny słupki boczku oraz czosnku.
2. Umieść mięso w dużym naczyniu, zalej winem (tak, aby całe było przykryte).
3. Dodaj liście laurowe, ziele angielskie, kilka ziaren pieprzu, 2–3 łyżki octu winnego oraz szczyptę cynamonu.
4. Przykryj i wstaw na całą noc do lodówki, aby mięso przeszło aromatami.

Krok 2: Przygotowanie warzyw i mięsa

1. Cebulę, marchew, pietruszkę oraz selera pokrój w drobną kostkę.
2. Na dużej patelni rozgrzej porcję oliwy lub oleju. Obsmaż zamarynowaną wołowinę na rumiany kolor z każdej strony, następnie przełóż do brytfanny.
3. Na tej samej patelni podsmaż cebulę, po kilku minutach dodaj pozostałe warzywa oraz koncentrat pomidorowy. Duś wszystko razem, aż warzywa się zeszklą.

Krok 3: Duszenie i przyprawianie

1. Do brytfanny z mięsem dodaj podsmażone warzywa, gałązkę rozmarynu lub tymianku oraz suszone śliwki (jeśli używasz).
2. Zalej całość marynatą winną, jeśli to konieczne – podlej dodatkowym winem lub niewielką ilością bulionu.
3. Całość zagotuj, następnie zmniejsz ogień do minimum i duś pod przykryciem przez 2,5–3 godziny – mięso musi być bardzo miękkie, niemal rozpadające się na kawałki.
4. Pod koniec duszenia dopraw solą, pieprzem oraz odrobiną cukru (jeśli sos wydaje się zbyt kwaśny).

Wskazówka

Im dłużej mięso się dusi, tym lepiej przejdzie smakiem ziół, wina i warzyw!

Krok 4: Finalizacja i podanie

1. Gotową wołowinę wyjmij z brytfanny, pokrój na plastry.
2. Sos dokładnie zmiksuj lub przetrzyj przez sito, aby był aksamitny i jednolity.
3. Podawaj mięso obficie polane sosem.

Jak serwować pasticadę po dalmatyńsku?

W Dalmacji pasticadę najczęściej podaje się z domowymi kluskami – gnocchi, pampuchami lub makaronem. Ciepłe pieczywo lub ziemniaczane puree także sprawdzi się znakomicie jako dodatek, który wspaniale chłonie aromatyczny sos. Do tego nie może zabraknąć kieliszka czerwonego, wytrawnego wina!

Praktyczne porady i sekrety dalmatyńskich gospodyń

Jak wybrać odpowiednie mięso?

Najlepiej sprawdza się mięso wysokiej jakości, minimalnie przerośnięte tłuszczem – dzięki temu po długim duszeniu będzie soczyste i kruche. Wołowina z udźca lub rostbef to klasyczny wybór.

Czym zastąpić droższe składniki?

Jeśli trudno o dobry boczek lub suszone owoce, można zastąpić je np. podsmażonymi pieczarkami lub kawałkami suszonych pomidorów. W przypadku braku czerwonego wina, wybierz bulion wołowy z odrobiną octu balsamicznego.

Czy pasticada nadaje się do przechowywania?

Ta potrawa świetnie się przechowuje – zyskuje na smaku nawet następnego dnia po przygotowaniu! Można ją także mrozić.

Pasticada – dalmatyńska klasyka na polskim stole

Przygotowanie pasticady to doskonały pomysł na wyjątkowy obiad lub kolację dla rodziny i znajomych. Mięso duszone w winie, aromatyczne zioła i warzywa tworzą zgrany duet smakowy, który pozwoli Ci poczuć klimat słonecznej Dalmacji bez wychodzenia z domu. Wypróbuj ten chorwacki przepis i podziel się z bliskimi swoją wersją tego pysznego dania!

Życzymy smacznego i udanego gotowania!