Chorwackie potrawy z makaronem – od pašticady po makaruny domowej roboty
Smaki Chorwacji – Makarony w roli głównej
Chorwacja, choć najbardziej znana z malowniczych plaż, urokliwych wysp i bogatej historii, kryje w swoim kulinarnym repertuarze prawdziwe perełki. Jedną z nich są potrawy z makaronem, które – choć inspirowane wpływami włoskimi i śródziemnomorskimi – zyskały tutaj unikatowy charakter. Każdy region Chorwacji pochwalić się może własnymi recepturami i kształtami makaronu, które niejednokrotnie przywodzą na myśl dzieciństwo i domowe smaki.
W tym artykule przybliżymy wybrane tradycyjne dania z makaronem: od słynnej dalmatyńskiej pašticady, przez charakterystyczne makaruny, aż po nietuzinkowe połączenia z owocami morza i ziołami. Przygotuj się na kulinarną podróż przez krainę smaków nad Adriatykiem!
Pašticada – Królowa dalmatyńskich stołów
Czym jest pašticada?
Pašticada to jedno z najbardziej rozpoznawalnych chorwackich dań mięsnych, szczególnie popularne w Dalmacji. Miękka, aromatyczna wołowina, długo duszona w czerwonym winie, śliwkach i przyprawach, często podawana jest właśnie z domowym makaronem. Choć przygotowanie pašticady wymaga czasu i odrobiny cierpliwości, efekt zaspokoi nawet najbardziej wymagające podniebienia.
Tradycyjny makaron do pašticady
Do pašticady najczęściej serwuje się makaron typu fuži (skręcone rurki) lub makaruny – ręcznie rolowane grube nitki. Ten duet gwarantuje nie tylko sycący posiłek, ale również niezapomniany smak. Makarony przygotowywane własnoręcznie, według lokalnej receptury, mają inną strukturę, która doskonale chłonie sos z mięsa i warzyw.
Pašticada krok po kroku – krótki przewodnik
- Marynowanie mięsa: Wołowinę marynuje się w czerwonym winie z dodatkiem cebuli, czosnku oraz korzennych przypraw – często całą noc.
- Duszenie: Po krótkim obsmażeniu mięsa, całość dusi się na wolnym ogniu z dodatkiem warzyw, koncentratu pomidorowego, rodzynek i suszonych śliwek.
- Podanie: Gotową pašticadę podaje się z ugotowanym makaronem, posypaną świeżą natką pietruszki.
Makaruny – Duma dalmatyńskich wysp
Jak powstają dalmatyńskie makaruny?
Jednym z najbardziej rozpoznawalnych makaronów w Chorwacji są bez wątpienia makaruny. Charakterystyczne dla regionu Makarska i wyspy Brač, powstają przez ręczne rolowanie ciasta makaronowego w charakterystyczne, podłużne rurki – lekko zakrzywione, grubsze od przeciętnego spaghetti.
Przepis na makaruny domowej roboty
Ciasto na makaruny składa się z mąki, jajek, wody i szczypty soli. W regionach wyspiarskich czasem dodaje się też oliwę z oliwek, co nadaje ciekawego aromatu. Wyrobione ciasto dzieli się na małe kawałki, które roluje się w dłoniach na cienkie, 4-5 cm rurki. Po krótkim gotowaniu makaruny są gotowe do polania ulubionym sosem.
Najpopularniejsze warianty makarunów
Makaron podaje się na wiele sposobów. Klasyczny wybór to:
- Makaruny z gulaszem wołowym – długo duszone mięso z sosem pomidorowym.
- Makaruny z serem i oliwą – prosty, regionalny przepis z owczym serem z wyspy Pag.
- Makaruny z owocami morza – z dodatkiem małży, krewetek czy muli, polane białym winem, czosnkiem i natką pietruszki.
Wyspiarskie i nadmorskie inspiracje
Kremowe makarony z owocami morza
Chorwackie wybrzeże słynie z dostępu do świeżych, wysokiej jakości owoców morza. Makarony często zestawia się tu z małżami, krewetkami, a nawet ośmiornicą. Przykładowe danie to špageti s plodovima mora – makaron z owocami morza, podany w kremowym, aromatycznym sosie z dodatkiem białego wina i świeżych ziół.
Krótki przepis na makaron z owocami morza:
- Na patelni rozgrzewamy oliwę, podsmażamy czosnek i szalotkę.
- Dodajemy owoce morza, krótką chwilę podsmażamy.
- Zalewamy białym winem i śmietanką, dusimy kilka minut.
- Wrzucamy ugotowany makaron, mieszamy i podajemy z posiekaną natką pietruszki.
Ziołowe i warzywne wariacje
W interiorze Chorwacji popularne są makarony z dodatkiem sezonowych warzyw oraz ziół, takich jak bazylia, rozmaryn czy szałwia. Małe gospodarstwa chętnie serwują makarony z kaparami i szpinakiem albo spaghetti z pieczoną papryką i serem feta.
Słodkie makarony po chorwacku
Choć większość potraw z makaronem to dania wytrawne, także na chorwackich stołach znajdziemy słodkie wersje. Przykładem jest makaroni na mlijeku – makaron gotowany w mleku, z dodatkiem cukru i wanilii, często serwowany dzieciom na podwieczorek.
Gdzie spróbować najlepszych makaronów w Chorwacji?
Lokalne konoby i festyny
Najlepsze makaruny i inne potrawy z makaronem można zjeść w lokalnych konobach (tradycyjnych gospodach), szczególnie na wyspach Hvar i Korčula, w Dalmacji oraz na Istrii. Warto też zaplanować wizytę podczas festynów kulinarnych – na wyspie Brač co roku odbywa się święto makarunów, podczas którego miejscowi kucharze dzielą się tradycyjnymi recepturami.
Porady dla podróżników
Nie wahaj się zapytać gospodarza lub kelnera o domowy makaron – wiele rodzinnych restauracji wytwarza makaruny czy fuži na oczach gości. To niezapomniane doświadczenie zarówno smakowe, jak i kulturalne.
Podsumowanie – Chorwacja na widelcu
Chorwacja to nie tylko raj dla miłośników słońca i morza, ale także prawdziwe eldorado dla smakoszy makaronów. Tradycyjne potrawy, jak pašticada z domowym makaronem, ręcznie rolowane makaruny czy pasty z owocami morza pokazują, jak barwna i różnorodna jest miejscowa kuchnia. Planując podróż nad Adriatyk, nie zapomnij skosztować tych niezwykłych specjałów i przekonać się, jak smakuje prawdziwa Chorwacja na talerzu!