Tradycyjny soparnik z blitwą – przepis na dalmatyński placek ze szpinakiem i czosnkiem

Dalmatyński soparnik – kulinarna perełka znad Adriatyku

Jeśli kochasz odkrywać tradycyjne receptury z różnych zakątków świata, dalmatyński soparnik z pewnością powinien znaleźć się na Twojej kulinarnej liście. To wyjątkowy placek, wywodzący się z południowej Chorwacji, którego głównymi składnikami są blitva (boćwina) oraz czosnek. Prostota i naturalność tego dania sprawiają, że zdobywa serca smakoszy pragnących skosztować prawdziwych smaków Dalmacji.

Historia i pochodzenie soparnika

Soparnik to nie tylko potrawa – to dziedzictwo wpisane na listę chronionych produktów tradycyjnych Chorwacji. Narodził się wieki temu w regionie Poljica, położonym nieopodal Splitu. Był posiłkiem ubogich chłopów, którzy z kilku łatwo dostępnych składników potrafili wyczarować sycącą i odżywczą ucztę.

Pierwotnie soparnik pieczono w popiele pod pękatą pokrywką zwaną „peka”. Dzisiaj można przygotować go z powodzeniem w domowym piekarniku, nie tracąc przy tym unikalnego charakteru potrawy.

Soparnik z blitwą – co sprawia, że jest wyjątkowy?

Głównym składnikiem farszu jest blitva, czyli odmiana buraka liściowego. W polskich warunkach trudno dostępna, świetnie sprawdzi się jednak jako zamiennik popularny szpinak, zwłaszcza młode liście. Drugim kluczowym składnikiem jest czosnek, który zapewnia daniu wyrazistość. Całość uzupełnia dobrej jakości oliwa z oliwek, która podkreśla śródziemnomorski charakter placka.

Dzięki prostocie składników i braku dodatków pochodzenia zwierzęcego, soparnik to świetny wybór dla wegetarian oraz osób szukających lekkich, roślinnych posiłków.

Składniki na tradycyjny soparnik

Ciasto

• 500 g mąki pszennej typ 550
• ok. 250 ml letniej wody
• 2–3 łyżki oliwy z oliwek
• szczypta soli

Farsz

• 500–600 g blitwy lub świeżego szpinaku
• 4–6 ząbków czosnku (w zależności od preferencji)
• 3–4 łyżki oliwy z oliwek
• sól i świeżo mielony pieprz do smaku

Na wierzch

• dodatkowa oliwa z oliwek do posmarowania

Jak zrobić dalmatyński soparnik? Krok po kroku

Przygotowanie ciasta

Zacznij od przygotowania ciasta. Wsyp do miski mąkę oraz sól, dodaj oliwę i stopniowo wlewaj wodę. Wyrabiaj ciasto, aż uzyskasz elastyczną i niekleiącą się konsystencję. Podziel je na dwie równe części, przykryj ściereczką i odstaw na około 30 minut.

Przygotowanie farszu

Podczas gdy ciasto odpoczywa, dokładnie umyj liście blitwy lub szpinaku. Osusz i drobno posiekaj. Przełóż do miski, dodaj przeciśnięty przez praskę czosnek, oliwę z oliwek oraz dopraw solą i pieprzem. Wszystko dokładnie wymieszaj i odstaw na chwilę – liście nieco zmiękną pod wpływem soli i oliwy.

Formowanie i nadziewanie placka

Każdą część ciasta rozwałkuj na bardzo cienkie, okrągłe placki. Jeden z nich przełóż na papier do pieczenia. Nałóż równomiernie farsz, zostawiając ok. 2 cm wolnego brzegu. Przykryj drugim plackiem i starannie sklej brzegi – możesz je lekko zwilżyć wodą, by dokładniej się zlepiły.

Pieczenie

Piekarnik nagrzej do 250°C (góra-dół). Przed przełożeniem do piekarnika nakłuj ciasto w kilku miejscach widelcem, by umożliwić ujście pary. Piecz pieróg przez 15–20 minut, aż całość lekko się zarumieni.

Po wyjęciu z piekarnika, jeszcze gorący placek posmaruj oliwą z oliwek. Odstaw na kilka minut do przestudzenia.

Serwowanie i podanie

Soparnik smakuje najlepiej, gdy jest lekko ciepły lub całkowicie wystudzony. Tradycyjnie kroi się go na trójkątne kawałki i podaje jako przekąskę, przystawkę albo samodzielne danie. Świetnie pasuje do lekkiego białego wina lub domowej lemoniady.

Doskonały zarówno na domowy obiad, jak i spotkanie w gronie przyjaciół. Dobrze sprawdzi się na wegetariańskim stole lub jako ciekawe urozmaicenie klasycznego menu.

Wskazówki i inspiracje

Zamienniki składników

• Blitva: Jeśli nie możesz jej znaleźć, sięgnij po młody szpinak albo jarmuż. Możesz także poeksperymentować z liśćmi botwiny.
• Oliwa z oliwek: Wybierz wysokiej jakości, tłoczoną na zimno oliwę. Jej smak jest kluczowy dla finalnego efektu.
• Czosnek: Ilość czosnku dostosuj do własnych upodobań – soparnik ma być wyrazisty, ale nie przytłaczający.

Z czym jeszcze podawać soparnik?

Tradycyjnie podawany jest solo, ale możesz serwować go także z jogurtem naturalnym, świeżą sałatą lub pomidorami z bazylią. Soparnik doskonale sprawdzi się także jako dodatek do grilla lub pikniku.

Soparnik – zdrowa podróż do smaków Dalmacji

Ten dalmatyński przysmak to prawdziwy hołd dla prostoty kuchni śródziemnomorskiej. Soparnik zachwyca lekkością i zdrowym składem, a przy tym jest wyjątkowo łatwy w przygotowaniu. Warto wprowadzić go do swojego kulinarnego repertuaru, szczególnie gdy szukasz inspiracji z południowej Europy.

Spróbuj przygotować go samodzielnie i poczuj klimat słonecznej Chorwacji we własnej kuchni!